True
Kennis.TV - TV kijken via internet, de beste Kennis tv-programma's bij elkaar! Nederland.FM   Nederland.TV   Contact   Privacy & Cookies  

Tussen meten en weten - Alle afleveringen
Tussen meten en weten
Tussen meten en weten: Wetenschap

Wetenschap is bij uitstek het terrein waar meten de norm is. Echter, sinds meer dan een eeuw, sinds de kwantumfysica en het onzekerheidsprincipe, staat ook de wetenschap oog in oog met niet-weten. De wetenschap raakt hier aan onzekerheden van het 'echte' leven. Jan Bor ontmoet mensen die in het gebied tussen meten en weten wetenschap bedrijven. Waaronder natuurkundigen Carlo Rovelli en Erik Verlinde en de astrofysicus Trinh Xuan Tuan. Deze laatste zegt dat fysica niet de enige manier is om de werkelijkheid te beschrijven. Spiritualiteit en kunst bieden evenzogoed een blik op onze werkelijkheid. Rovelli ziet dat boeddhistische filosofie aardig overeenkomt met de kwantummechanica en Erik Verlinde bespreekt de beperkingen van de natuurkundige formules die de werkelijkheid proberen te beschrijven.



Tussen meten en weten
Tussen meten en weten: Gezondheid

Jan Bor kijkt kritisch naar onze wens om ons lichaam op te delen in segmenten en cijfers. Bij het Quantified Self Institute bijvoorbeeld, onderzoekt men met geavanceerde apps hoe ieder individu met een persoonlijke database zijn of haar eigen lichaam voortdurend in de gaten kan houden. Jan Bor zoekt naar een andere manier van kijken. Kun je het lichaam niet bijvoorbeeld zien als een netwerk, waar uiteenlopende factoren elkaar beïnvloeden en onderling afhankelijk zijn? Shigehisa Kuriyama schreef The expressiveness of the body, een klassiek geworden boek. Hij bespreekt met Jan Bor hoe de blik op het menselijk lichaam vanaf de Grieken zich heel anders ontwikkelde. In de Oosterse traditie zag men het menselijk lichaam als een microcosmos, waarbij processen zich voltrekken die vergelijkbaar zijn met de planeet. Er zijn zoveel factoren die invloed hebben op het functioneren van je lichaam dat je niet zo gemakkelijk kunt zeggen dat je een kwaal oplost met een doelgericht medicijn. Ook in het westen zijn steeds meer wetenschappers bezig met het ontdekken van een nieuwe blik op de geneeskunst. Meetbaarheid is een belangrijk instrument maar leidt het ook altijd tot de beste beslissingen als zoiets als efficiëntie gaat meewegen? Arts Emma Bruns zegt: 'Een onderbuiksgevoel kunnen verpleegkundigen niet altijd vatten in de pols of temperatuur of dingen die ze hebben gemeten. Maar de ervaring leert dat het toch vrij goed blijkt te kloppen.'



Tussen meten en weten
Tussen meten en weten: Onderwijs

In het onderwijs wordt al jaren geworsteld met de vraag hoe te vernieuwen en de leerlingen individueler te benaderen. We lijken daarbij niet af te brengen van één van de struikelblokken die vernieuwing steeds weer in de weg lijken te staan: toetsen. Toetsen proberen de ontwikkeling van een kind in cijfers te vangen. Maar wat zeggen deze toetsresultaten werkelijk over de ontwikkeling van onze kinderen? Jan Bors zoon Olivier heeft een sterke negatieve reactie op toetsen. Vanuit zijn persoonlijke frustratie daarover zoekt Jan naar de oorsprong van het toetsen, de gevolgen en andere mogelijkheden. Hij spreekt Bas Hemker, hoofd research bij het CITO-instituut, die uitlegt wat de achterliggende gedachte van het toetsen is. Maar ook hoe het verkeerd kan worden gebruikt. Klinisch psycholoog Paul Verhaeghe werpt licht op de negatieve gevolgen van het toetsen. 'Met zo'n systeem kun je wachten op kinderen met een burn-out.' Op het Hondsrugcollege in Emmen en bij de Ruimte hebben ze het toetsen losgelaten en kijken de leerlingen zelf naar wat, hoe en wanneer ze willen toetsen. Werkt het? De leerlingen zelf zijn in ieder geval erg blij en kunnen vanuit een intrinsieke motivatie leren, wat veel rust geeft.